Alles over moeder
Stress
Weetjes
Kort samengevat is stress een reactie op gevaar. Hierin maakt je lichaam geen verschil tussen echt gevaar of niet echt gevaar. Dat betekent dat je lichaam een vergelijkbare reactie geeft wanneer je een kind een drukke straat op ziet rennen, als bij een reactie op werkstress. Weliswaar kan de mate van stress verschillen, maar de reactie van je lichaam op stress in eigenlijk steeds vergelijkbaar: de hormonen cortisol en adrenaline worden aangemaakt. Dit zijn je stresshormonen. Nu denk je misschien: die werkstress is toch veel minder heftig? Ja, misschien wel. Maar anderzijds is dit juist wel langdurig, in tegenstelling tot een eenmalig stressmoment, zoals in het voorbeeld met de gevaarlijke situatie in het verkeer. De stresshormonen zijn heel nuttig bij acute momenten, omdat ze ervoor zorgen dat je hart en longen meer zuurstof krijgen, waardoor je alert en snel kan reageren in zo’n situatie. Bij langdurige stress is dit minder nuttig. Je lichaam verkeert dan voortdurend in een hyperalerte staat, terwijl ontspanning soms juist meer zou kunnen helpen om met de situatie om te gaan.
Oorzaak
Laten we zeggen dat we in een maatschappij leven waarin stress aan de orde van alle dag is. De verwachtingen naar elkaar en naar onszelf zijn immens hoog. Nu ben je aanbeland in een periode waarbij er verschillende nieuwe emoties boven komen drijven en je leven gaat veranderen. Zwangerschap hoort onlosmakelijk bij het leven, maar zowel de zwangerschap als het aanstaande moederschap kunnen zorgen voor stress, spanningen en angsten. Linksom of rechtsom: het doet vaak wat met je. En dat mag ook! Het is een transformatie die je aan het denken zet en waarin je zelf mag ontdekken wat het met je doet. De één ervaart positieve gevoelens of staat er neutraal in, terwijl het voor de ander veel stress oplevert. Het is belangrijk om aan de bel te trekken wanneer je structureel veel stress ervaart, om welke reden dan ook. Voorbeelden kunnen zijn:
- Voor het onbekende. Voor de gezondheid van jezelf of de baby. Angst voor pijn. Wellicht angst door een eerdere vervelende ervaring of door ervaringsverhalen van anderen. Angst voor het verlies van controle.
- Over je relatie, je woonsituatie of financiële middelen bijvoorbeeld. Ook kan er natuurlijk sprake zijn van zorgen over anderen, bijvoorbeeld over vrienden of familieleden.
- Stress door werk. Bijvoorbeeld inhoudelijk, maar ook zorgen rondom je afwezigheid tijdens je verlof of bijvoorbeeld je contractduur kunnen impact hebben.
- Stemmingswisselingen en hormoonschommelingen.
- Gevoel van onvoldoende knowhow ten aanzien van de aanstaande bevalling of het aanstaande moederschap.
Wat kan je doen?
Vanzelfsprekend moeten we hier even vermelden dat wij toevallig een onwijs leuke complete cursus in de aanbieding hebben voor jullie, wat een goede opstap is voor een stabiele start aan dit nieuwe avontuur.
Maar los daarvan: wanneer je structureel veel stress ervaart is het belangrijkste dat je voor jezelf en je kindje kunt doen je klachten serieus nemen. Praat erover en vraag hulp waar nodig. Je doet jezelf tekort als je deze rotgevoelens probeert weg te drukken. En zeg nou eerlijk: wie zou daar nou mee geholpen zijn? Heb je last van langdurige hevige stress dan is medische zorg een goede optie. De verloskundig zorgverleners werken samen met een team gespecialiseerd verpleegkundigen en psychologen die jou verder kunnen helpen, toegespitst op de levensfase waarin jij nu zit. Er kan worden gekeken naar de oorzaak van de problemen en meegedacht worden in oplossingen of stapjes in die richting. Indien in overleg met jou wordt gekozen om medicatie te gebruiken in belang van je psyche, wordt ook het eventuele effect op je kindje besproken en zo nodig de kinderarts betrokken.
Kan het kwaad?
Als de stress te lang aanhoudt kan dit leiden tot mentale en lichamelijke klachten, zoals hogere bloedsuikers, een sneller hartritme, een verhoogde bloeddruk, een verlaagde spijsvertering en negatieve of zelfs depressieve gevoelens. In je zwangerschap kan langdurige stress daarbij ook gevolgen hebben voor de baby. Er is een associatie tussen langdurige stress en zowel vroeggeboorte als een lager geboortegewicht bij baby’s.
Het willen controleren van je stresslevel rechtvaardigt overigens niet het gebruik van verslavende middelen. Als voorbeeld: vaak hebben we zwangere vrouwen horen zeggen dat ze roken, omdat ‘de stress ook niet goed is’. Natuurlijk is het invoelbaar dat stoppen met roken (wat op zichzelf al moeilijk is in geval van een verslaving) onhaalbaar lijkt bij veel stress. Dit betekent alleen niet dat roken beter is dan stress. Probeer dus niet de stress weg te stoppen door meer middelen te gebruiken, maar zoek beter hulp om de stress te kunnen verlagen.