Alles over moeder
Rugpijn
Weetjes
Het merendeel van de zwangere vrouwen ervaart tijdens haar zwangerschap last van haar rug. Niet gek ook als je je realiseert dat je dag in dag uit je groeiende kindje met je meedraagt. Meestal is rugpijn dan ook een zogenaamde mechanische klacht.
Oorzaak
Wanneer je niet zwanger bent ligt de baarmoeder als een klein peervormig orgaan in je bekken. Wanneer je kindje hierin groeit, dan komt je baarmoeder al snel boven je bekken uit en gaat deze steeds meer plek opeisen in je lichaam. De baarmoeder komt uit het midden en hangt als het ware in de banden (een soort elastieken) naar voren toe. Dit geeft extra belasting aan je lichaam. Naast het extra gewicht en de rek op de banden, wordt ook je hele balans anders. Tel daarbij op dat je gaandeweg de zwangerschap over het algemeen wat minder goed kan slapen en je voelt hem al aankomen: rugpijn ligt op de loer.
Behalve mechanische rugklachten, kan rugpijn soms ook een uiting zijn van een andere onderliggende oorzaak. Bijvoorbeeld bij krampen van de baarmoeder. Hierbij zal je de pijn waarschijnlijk herkennen als een krampende (menstruatie-achtige) pijn die komt en gaat.
Ook een probleem met de nieren kan zich uiten als rugpijn. Voorbeelden hiervan zijn nierbekkenontsteking (wat soms ontstaat bij een onbehandelde blaasontsteking) of nierstuwing. Dit laatste komt vrij regelmatig voor in de zwangerschap. De nieren bestaan uit zeer veel kleine filtertjes waar de urine als het ware doorheen moet stromen. Door de druk van de groeiende baarmoeder kunnen de nieren soms wat in de verdrukking komen, waardoor de nieren de urine niet goed door laten stromen. De urine hoopt zich dan op in de nieren, terwijl een nier daar helemaal geen plek voor heeft. Dit zorgt voor stuwing en daarmee voor pijn. Het kan (tot op zekere hoogte) geen kwaad, maar kan wel flinke pijnklachten veroorzaken in je flanken. De verloskundige/ arts kan hierop controleren en je zo nodig pijnmedicatie voorschrijven.
Wat kan je doen?
Bij rugklachten kan je allereerst even overleggen met je verloskundige of arts. Hij/ zij kan je helpen om te bepalen wat de meest waarschijnlijke oorzaak is voor de rugpijn. Wordt er bijvoorbeeld gedacht aan krampen van de baarmoeder, dan zal (afhankelijk van de zwangerschapsduur en eventuele andere signalen) aanvullend onderzoek soms nodig zijn. Ook bij rugpijn door een andere onderliggende oorzaak, zoals een probleem met de nieren, is aanvullend onderzoek nodig. Nogmaals, in verreweg de meeste gevallen is rugpijn het gevolg van mechanische klachten. Het is belangrijk om hierbij te luisteren naar je eigen lichaam en niet over de grenzen van je kunnen te gaan. Het is goed om je lichaam fit te houden, maar ook ontspannen is heel belangrijk. Wissel bewegen en rust met elkaar af. Streef daarnaast naar een goede houding. Je bereikt hierdoor al veel met kleine aanpassingen en een stukje bewustwording. Zet je voeten bijvoorbeeld een stukje uit elkaar, zowel bij staande als bij zittende houding. Gebruik bij bukken en optillen de kracht vanuit je benen: deze spieren zijn veel groter en sterker dan je rugspieren. In bed kun je bijvoorbeeld gebruik maken van een (voedings)kussen om een fijne ondersteunde houding te vinden. Wanneer je het kussen onder je knieën legt in rugligging of tussen je knieën bij zijligging, geeft dit extra ontspanning en stabiliteit. We adviseren je zeker ook om onze module met de bekkenbodemfysiotherapeut te bekijken!
Kan het kwaad?
Rugpijn is een veelvoorkomende klacht die behalve erg vervelend, in de meeste gevallen niet gevaarlijk is. Dit betekent niet dat je er niks mee hoeft te doen! Neem je klachten serieus, voorkom overbelasting, werk aan je houding en ga laagdrempelig aan de slag met bijvoorbeeld een (bekken)fysiotherapeut. Hierdoor kun je erger voorkomen. Wanneer je rug dusdanig belast is dat de zenuwen in het gedrang komen, kan rugpijn echt je dagelijks leven beïnvloeden. Pijnstilling is dan vaak nodig, maar niet alle pijnstilling is wenselijk tijdens je zwangerschap. Voorkomen is dus beter dan genezen.