Miskraam
Het krijgen van een miskraam
Vanaf het moment dat je zwanger blijkt te zijn, begint ook het ‘in verwachting zijn’. Je zal je een voorstelling gaan maken over de zwangerschap en over je leven met een kindje, straks… Het gaat over je toekomstbeeld. Helaas eindigt zo’n 10 tot 20% van de vastgestelde zwangerschappen in een miskraam, meestal in het eerste trimester. Het is goed te beseffen dat deze percentages een schatting zijn, want niet alle miskramen worden geregistreerd of als zodanig herkend. Het is dus een vrij veel voorkomende complicatie tijdens het vroege stadium van de zwangerschap. In je omgeving zullen ongetwijfeld mensen zijn die een miskraam hebben doorgemaakt. Niet iedereen praat hier (uit zichzelf) over.
Soms krijg je de eerste signalen van een miskraam van je lichaam zelf. Bijvoorbeeld bij bloedverlies of krampende pijn onderin je buik. Dit is niet altijd zo. In Nederland wordt al vrij vroeg in het eerste trimester een eerste echo gemaakt. Hierdoor kan het zijn dat je tijdens zo’n echo-onderzoek ontdekt dat er sprake is van een miskraam, nog voordat je lichaam hier signalen van had gegeven. Als er een vruchtje wordt gezien met de echo dat nog te klein is om hartactie bij te kunnen zien, dan wordt er vaak even afgewacht, voor het geval je misschien minder ver zwanger was dan je dacht. Maar is het vruchtje al zo groot dat er echt een hartje zou moeten kloppen, dan spreek je over een miskraam. Een bloedonderzoek naar de hoeveelheid zwangerschapshormoon kan soms zekerheid geven. Bij een goede, ‘vitale’ zwangerschap zal dit namelijk doorstijgen, terwijl het bij een miskraam juist afneemt.
Oorzaak
De oorzaken van een miskraam kunnen divers zijn. Hierbij kan je denken aan genetische afwijkingen bij de foetus, problemen met de baarmoeder of de placenta, hormonale onevenwichtigheden, infecties, chronische ziekten bij de moeder, leeftijd van de moeder en levensstijlfactoren zoals roken, overmatig alcoholgebruik of drugsgebruik.
Wat kan je doen?
Wanneer een miskraam optreedt kan je hier niks tegen doen, helaas. Wanneer je met de echo hebt gezien dat er geen levend vruchtje is, maar je lichaam zelf nog geen signalen geeft -zoals bloedverlies of krampen- dan zijn er verschillende keuzemogelijkheden. Voor welke methode wordt gekozen bepaal je samen met je verloskundige of arts. Je persoonlijke voorkeur speelt hierbij de grootste rol. Ook andere factoren, waaronder de duur van de zwangerschap en je eigen gezondheid spelen hierbij mee. In sommige gevallen kan worden afgewacht tot het lichaam de miskraam zelf afstoot. In andere gevallen kan een medische ingreep nodig zijn, zoals behandeling met medicijnen of een operatie.
Hiernaast zie je een link naar de keuzekaart, waarop je overzichtelijk kan zien wat de verschillende opties zijn met de daarbij horende voor- en nadelen en ook risico’s.
Aanvullende zorg
Vond jouw miskraam plaats ná een zwangerschapsduur van 10 weken of had je een operatieve ingreep nodig? Dan kan het -afhankelijk van het type bloed dat je hebt- nodig zijn dat je een anti-D injectie toegediend krijgt. Dit is het geval wanneer je zelf een zogenaamde negatieve bloedgroep hebt. Indien het vruchtje namelijk een positieve bloedgroep had, dan zou je lichaam hierop kunnen reageren door antistoffen tegen dat positieve bloed aan te gaan maken. Dat kan gebeuren wanneer er tijdens de miskraam een beetje bloed van de baby in jouw bloedbaan terecht is gekomen. Wanneer je lichaam eenmaal antistoffen heeft aangemaakt verdwijnen ze niet meer. Dat betekent dat ze in een eventueel vólgende zwangerschap voor problemen kunnen zorgen. Wanneer je hulpverlener je uit voorzorg een injectie geeft met antistoffen dan zal je lichaam die niet zelf gaan aanmaken. De toegediende antistoffen zullen vanzelf weer uit je lichaam verdwijnen en hierdoor kan het geen probleem meer opleveren in een volgende zwangerschap. Better safe than sorry!
Zo lang er sprake is van bloedverlies kun je beter geen tampons gebruiken, niet in bad gaan of gaan zwemmen en is het verstandig te wachten met het hebben van seks. Dit heeft te maken met het risico op het krijgen van een infectie.
Kan het doormaken van een miskraam kwaad?
Een vroege miskraam is iets dat veel voorkomt en is (rationeel gezien) een manier van de natuur om niet gezonde zwangerschappen of omstandigheden te erkennen en deze zwangerschappen af te stoten. Hoewel een miskraam een pijnlijke ervaring kan zijn, is het belangrijk om te onthouden dat de meeste vrouwen na een miskraam in staat zijn om gezonde zwangerschappen te hebben en gezonde baby’s te krijgen. Het is raadzaam om eventuele zorgen of vragen te bespreken met een zorgverlener.
Wanneer je herhaaldelijk vroege miskramen hebt gehad kan aanvullend onderzoek plaatsvinden. Je spreekt hiervan bij twee of meer miskramen. Het is goed je te beseffen dat ook bij herhaalde miskramen de kans nog steeds verreweg het grootst is dat een volgende zwangerschap resulteert in de geboorte van een gezond kind. Daarnaast is het goed om stil te staan bij het feit dat bij het overgrote merendeel van de paren geen verklaring wordt gevonden voor herhaalde vroege miskramen. Indien aanvullend onderzoek gewenst is zal dit veelal bestaan uit het maken van een echo en bloedonderzoek. Daarnaast kan chromosomenonderzoek bij de vrouw en de partner plaatsvinden. Tot slot kan een hysteroscopie worden verricht, waarbij een klein cameraatje via de baarmoedermond wordt ingebracht om zo de baarmoeder van binnen te kunnen beoordelen. Je kan je voorstellen dat de laatste onderzoeken niet standaard worden uitgevoerd, gezien miskramen vaak voorkomen, er bij de onderzoeken vaak niks afwijkends wordt gevonden en de kans op een gezonde zwangerschap in de toekomst heel groot is.
Verder na een miskraam
Het krijgen van een miskraam kan een emotioneel en fysiek uitdagende ervaring zijn voor zowel de vrouw als haar partner. Hoe ieder voor zich hier emotioneel mee omgaat varieert behoorlijk. Waar de één heel rationeel voelt dat dit bij het leven hoort, kan een ander te maken krijgen met een breed scala aan emoties. Voorbeelden zijn verdriet, rouw, schuldgevoelens, schaamte, jaloezie, boosheid en angst voor toekomstige zwangerschappen. Goed om je te realiseren is dat hierin geen dingen goed of fout zijn. Het is vooral belangrijk te durven vertrouwen op jouw gevoel en de steun te zoeken die bij je past. Deze steun kan je zoeken bij je partner, vrienden, familie of bij professionele hulpverleners. Zo is er in Nederland ook miskraambegeleiding mogelijk. Waar de één behoefte heeft om te praten, heeft de ander dit juist niet. Dit geldt evengoed voor partners. Praten kan wel vaak helpen bij de verwerking.
Fysiek herstel na een miskraam kan variëren en is onder andere afhankelijk van factoren zoals de duur van de zwangerschap, de hoeveelheid bloed die je bent verloren, het tijdsbeloop van de miskraam en of een medische ingreep nodig was. Het is belangrijk dat je de rust neemt die je lichaam nodig heeft tijdens het herstelproces. Hoe lang dit is, voel jij alleen zelf.
En hoewel je er nu misschien nog niet mee bezig bent (of juist wel): een volgende zwangerschap is mogelijk. Het is medisch gezien niet nodig om een bepaalde tijd te wachten nadat je een miskraam hebt doorgemaakt. Wanneer jullie er zelf aan toe zijn, dan kan je opnieuw proberen zwanger te worden.
